الکساندر پاولاویچ هلب (متولد ۱ مه ۱۹۸۱)، که در انگلیسی عموماً با نام الکساندر هلب شناخته می‌شود، بازیکن فوتبال سابق حرفه‌ای اهل بلاروس است.
هلب در مینسک بزرگ شد. مادرش در یک کارگاه ساختمانی کار می‌کرد در حالی که پدرش راننده تانکرهای بنزین بود. پدرش داوطلب شده بود تا به تخریب خانه‌هایی در اوکراین که در اثر فاجعه هسته‌ای چرنوبیل غیرقابل سکونت شده بودند، کمک کند. هلب معتقد است این مواجهه با پرتوهای رادیواکتیو باعث بیماری و ناخوشی پدرش شده است. هلب پیش از ورود به فوتبال، شناگر و ژیمناست علاقه‌مندی بود. برادر کوچک‌تر او، ویاچسلاو نیز بازیکن فوتبال بود.
اشتوتگارت
الکساندر و برادر کوچک‌ترش ویاچسلاو پس از شناسایی توسط استعدادیاب‌ها، در سال ۲۰۰۰ با قراردادی به ارزش تقریبی ۱۵۰,۰۰۰ یورو توسط اشتوتگارت به خدمت گرفته شدند. او اولین بازی خود در بوندس‌لیگا را در ۵ سپتامبر ۲۰۰۰ در یک بازی خارج از خانه مقابل کایزرسلاترن انجام داد و در ۲۰ دقیقه پایانی به عنوان بازیکن تعویضی وارد زمین شد. با وجود اینکه هلب در اولین فصل حضورش در اشتوتگارت تنها شش بازی در لیگ انجام داد، در فصل دوم به یکی از بازیکنان ثابت باشگاه تبدیل شد و توانست خود را به عنوان بازیکنی کلیدی برای تیم تثبیت کند. در سال ۲۰۰۲، او به عنوان بازیکن سال فوتبال بلاروس انتخاب شد.
در فصل ۲۰۰۲/۰۳، اشتوتگارت نایب‌قهرمان بوندس‌لیگا شد و پیروزی در لیگ قهرمانان اروپا مقابل منچستر یونایتد را تجربه کرد و هلب به عنوان بازیساز تیم تثبیت شده بود. با این حال، پس از جدایی فلیکس ماگات، سرمربی تیم، و پیوستنش به بایرن مونیخ در تابستان ۲۰۰۴، اشتوتگارت زیر نظر ماتیوس زامر، سرمربی جدید، چندان موفق نبود و فصل ۲۰۰۴/۰۵ را در رتبه پنجم به پایان رساند.
آرسنال
در ژوئن ۲۰۰۵، هلب با قراردادی چهار ساله و مبلغی که پتانسیل رسیدن به ۱۵ میلیون یورو را داشت، به آرسنال پیوست. آرسن ونگر از هلب در پست‌های مختلفی در خط هافبک استفاده کرد، اما او عمدتاً در پست بال راست برای آرسنال بازی می‌کرد. اولین بازی رسمی او در اوت ۲۰۰۵ مقابل چلسی در جام خیریه انگلستان ۲۰۰۵ انجام شد و سپس اولین بازی خود در لیگ را به عنوان بازیکن تعویضی مقابل نیوکاسل انجام داد. کمی بعد، هلب در حین خدمت در تیم ملی بلاروس دچار آسیب‌دیدگی زانو شد و چند ماه از میدان‌ها دور بود. او در دسامبر به ترکیب تیم اصلی بازگشت و ۶۰ دقیقه در آخرین بازی مرحله گروهی لیگ قهرمانان اروپا آرسنال مقابل آژاکس در ۷ دسامبر بازی کرد.
تا ژانویه ۲۰۰۶، هلب خود را به عنوان یک بازیکن گزینه اول تثبیت کرد و اولین گل خود را برای آرسنال در پیروزی ۷-۰ مقابل میدلزبورو به ثمر رساند. در مه، هلب به اولین بازیکن فوتبال بلاروسی تبدیل شد که در فینال لیگ قهرمانان اروپا بازی کرد. او فصل را با ۴۰ بازی و سه گل به پایان رساند.
با وجود آسیب‌دیدگی همسترینگ، هلب ۴۸ بازی در فصل ۲۰۰۶/۰۷ انجام داد و سه گل به ثمر رساند. در فصل ۲۰۰۷/۰۸، او از بال راست تغییر پست داد و پشت سر روبین فن پرسی به عنوان مهاجم سایه بازی کرد. وقتی مهاجمان، امانوئل آدبایور و ادواردو از آسیب‌دیدگی بهبود یافتند، آرسن ونگر به سیستم ۴-۴-۲ بازگشت و هلب به بازی در بال بازگشت. فصل او پس از اینکه به دلیل رفتار خشونت‌آمیز در درگیری با گریم مورتی از ردینگ در جریان پیروزی ۲-۰ تیمش، از سوی اتحادیه فوتبال انگلستان سه جلسه محروم شد، زودتر از موعد به پایان رسید. هلب جرم خود را پذیرفت و به فصل خود پایان داد.
عملکرد کلی در آرسنال: 130 بازی، 10 گل، 21 پاس گل
بارسلونا
در ۱۶ ژوئیه ۲۰۰۸، معاینات پزشکی این بازیکن در باشگاه بارسلونا انجام شد و انتقال او در همان روز با مبلغ ۱۵ میلیون یورو به اضافه ۲ میلیون یورو اضافی در صورت قهرمانی بارسلونا در لالیگا در فصل‌های ۲۰۰۸/۰۹ یا ۲۰۰۹/۱۰ تکمیل شد (که با قهرمانی آن‌ها در فصل ۲۰۰۸/۰۹، مجموع مبلغ انتقال او به ۱۷ میلیون یورو رسید). هلب قراردادی چهار ساله با بند فسخ ۹۰ میلیون یورویی امضا کرد.
در مارس ۲۰۰۹، پس از حضور غیرمداوم در تیم - به طوری که تنها در پنج بازی در لالیگا فیکس بود - هلب اعتراف کرد که اگر در تابستان فرصتی پیش آید، پیشنهاد بایرن مونیخ را با میل و رغبت خواهد پذیرفت. او گفت: «من دقیقاً در بهترین سال‌های دوران حرفه‌ای‌‌ام هستم و نمی‌خواهم این سال‌ها را روی نیمکت بگذرانم. بایرن مونیخ باشگاه ویژه‌ای است، علاقه آن‌ها به من افتخاری دلپذیر است. بایرن در میان بهترین تیم‌های جهان جای دارد.»
هلب در اولین فصل حضورش در بارسلونا موفق شد سه‌گانه ۲۰۰۸/۰۹ را با این باشگاه فتح کند. هلب حضور کوتاهی در فینال کوپا دل ری داشت، اما در بازی فینال لیگ قهرمانان که بارسلونا ۲-۰ منچستر یونایتد را شکست داد، به میدان نرفت.
در پایان فصل، هلب پیشنهاد انتقال قرضی به اینتر میلان (که در نهایت فاتح سه‌گانه ۲۰۰۹/۱۰ شد) را رد کرد و تصمیم گرفت به عنوان بازیکن قرضی به باشگاه سابق خود، اشتوتگارت بپیوندد. هلب ۵۵ دقیقه در اولین بازی فصل ۲۰۰۹/۱۰ بوندس‌لیگا در خانه ولفسبورگ بازی کرد؛ مسابقه‌ای که اشتوتگارت ۲-۰ شکست خورد. سپس، پس از بازی در پیروزی ۴-۲ اشتوتگارت مقابل فرایبورگ، هلب اولین گل خود را برای اشتوتگارت در مرحله مقدماتی لیگ قهرمانان اروپا مقابل تیمیشوارا در پیروزی ۲-۰ خارج از خانه برای تیم آلمانی به ثمر رساند.
در ۳۱ اوت ۲۰۱۰، هلب با امضای قراردادی قرضی و یک‌ساله با باشگاه بیرمنگام، به انگلستان بازگشت. آسیب‌دیدگی مچ پا در حین بازی‌های ملی، اولین بازی او را تا ۱۸ سپتامبر به تعویق انداخت؛ زمانی که او ۸۳ دقیقه در شکست ۳-۱ مقابل وست برومویچ بازی کرد. سه روز بعد، او زننده گل اول بیرمنگام در پیروزی ۳-۱ مقابل میلتون کینز دانز در جام اتحادیه بود. مصدومیت فصل او را تحت تأثیر قرار داد و باعث شد پیروزی بیرمنگام مقابل آرسنال در فینال جام اتحادیه را از دست بدهد. در اواخر فصل، او احتمال بازگشت به بیرمنگام پس از پایان قرارداد قرضی‌اش را رد کرد و اشاره کرد که سبک بازی آن‌ها مناسب او نیست، اگرچه مایل بود در لیگ برتر و ترجیحاً در آرسنال بماند.
در ۳۱ اوت ۲۰۱۱، هلب به صورت قرضی به ولفسبورگ واگذار شد. باز هم مصدومیت حضور او در ولفسبورگ را خراب کرد و تنها یک بازی به عنوان بازیکن ترکیب اصلی و سه حضور به عنوان بازیکن تعویضی داشت. باشگاه تأیید کرد که او در پایان زمان مقرر قرارداد قرضی در ۳۱ دسامبر ۲۰۱۱ تیم را ترک خواهد کرد.
مراحل پایانی دوران باشگاهی
پس از اینکه قرارداد هلب با بارسلونا با توافق طرفین در پنجره نقل و انتقالات ژانویه ۲۰۱۱/۱۲ فسخ شد، او تا پایان فصل با باشگاه کریلیای سووتوف سامارا در لیگ برتر روسیه قرارداد بست.
در ۲۶ ژوئیه ۲۰۱۲، هلب قراردادی با باته بوریسوف امضا کرد و در فصل بازگشت خود قهرمان لیگ برتر بلاروس در سال ۲۰۱۲ شد. هلب پیش از پیروزی ۳-۱ باته مقابل بایرن مونیخ اعلام کرد که امیدوار است عملکرد درخشان تیمش در لیگ قهرمانان اروپا بتواند به او برای انتقال به خارج از کشور کمک کند، چرا که این بازیکن خواهان انتقال به یک باشگاه بوندس‌لیگایی بود. با این حال، او در فصل ۲۰۱۳ نیز به بازی در باته ادامه داد.
در ۴ ژانویه ۲۰۱۴، هلب قراردادی یک‌ساله و نیمه با تورکو کونیااسپور در سوپر لیگ ترکیه امضا کرد که بند تمدید برای یک سال اضافی نیز داشت. در فوریه ۲۰۱۵، هلب کونیااسپور را به مقصد رقیبش در سوپر لیگ، یعنی گنچلربیرلیغی ترک کرد. دوره‌های بعدی حضور در باشگاه‌های باته بوریسوف، کریلیای سووتوف سامارا و ایسلوچ مینسک رایون در پایان دوران بازیگری باشگاهی او رقم خورد.
دوران ملی
هلب ۲۴ بازی ملی برای تیم زیر ۲۱ سال بلاروس انجام داد. او اولین بازی ملی خود در تیم بزرگسالان را به عنوان بازیکن تعویضی در شکست ۱-۰ مقابل ولز در سال ۲۰۰۱ انجام داد. او در دومین حضورش به عنوان بازیکن ترکیب اصلی در پیروزی ۵-۲ مقابل مجارستان در آوریل ۲۰۰۲ گلزنی کرد. او همچنین گلی در فینال جام ال‌جی ۲۰۰۲ در روسیه به ثمر رساند که با قهرمانی بلاروس همراه بود.
در نوامبر ۲۰۰۶، سرگئی گورنکو، کاپیتان سابق بلاروس، از هلب به دلیل عدم تلاش کافی در تمرینات و مسابقات تیم ملی به‌شدت انتقاد کرد. با این حال، هلب هرگونه ادعا مبنی بر «خودخواه و تافته جدا بافته بودن» را رد کرد. در اوت ۲۰۰۷، برند اشتانگه، سرمربی جدید تیم ملی، با وجود انتقادات، هلب را به عنوان کاپیتان تیم انتخاب کرد. در ۲۲ اوت، هلب برای اولین بار بازوبند کاپیتانی را در پیروزی ۲-۱ مقابل اسرائیل بر بازو بست. او بخشی از تیمی بود که در تورنمنت دوستانه بین‌المللی مالت در سال ۲۰۰۸ به مقام قهرمانی رسید. در مجموع، او ۸۰ بازی ملی انجام داد و شش گل به ثمر رساند.
افتخارات
باته بوریسوف
لیگ برتر بلاروس: ۱۹۹۹، ۲۰۱۲، ۲۰۱۳، ۲۰۱۵، ۲۰۱۶، ۲۰۱۸
اشتوتگارت
جام اینترتوتو: ۲۰۰۲
آرسنال
نایب‌قهرمان جام اتحادیه: ۲۰۰۶/۰۷
نایب‌قهرمان لیگ قهرمانان اروپا: ۲۰۰۵/۰۶
بارسلونا
لالیگا: ۲۰۰۸/۰۹
کوپا دل ری: ۲۰۰۸/۰۹
لیگ قهرمانان اروپا: ۲۰۰۸/۰۹
بیرمنگام
جام اتحادیه: ۲۰۱۰/۱۱
فردی
بازیکن سال فوتبال بلاروس: ۲۰۰۲، ۲۰۰۳، ۲۰۰۵، ۲۰۰۶، ۲۰۰۷، ۲۰۰۸
بازیکن ماه آرسنال: اوت ۲۰۰۵
تیم منتخب سال کیکر: ۲۰۰۴/۰۵
بازیکن فصل فوتبال اروپای شرقی به انتخاب ADN: ۲۰۰۶
در سال ۲۰۰۳، هلب در یک تصادف رانندگی در مینسک درگیر شد که در پی آن، سرنشین خودروی مقابل در بیمارستان جان باخت. هلب از هرگونه مسئولیت در این حادثه تبرئه شد.
هلب هنگام بازی در آرسنال، در همپستد، در شمال لندن زندگی می‌کرد. در مصاحبه‌ای در سال ۲۰۰۹ با روزنامه گاردین، هلب اعتراف کرد که بزرگ‌ترین حسرت زندگی‌اش ترک آرسنال به مقصد بارسلونا بوده است.
هلب از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ با آناستازیا کوسنکووا، خواننده سابق گروه پاپ بلاروسی تاپ‌لس، ازدواج کرده بود. در تابستان ۲۰۱۶، او با سوتلانا ازدواج کرد. اولین فرزند او، یک دختر، در دسامبر همان سال به دنیا آمد. دختر سوتلانا از ازدواج قبلی‌اش نیز با این زوج زندگی می‌کند.