چارلز نیکولاس (متولد ۳۰ دسامبر ۱۹۶۱) بازیکن حرفهای سابق فوتبال اهل اسکاتلند است. نیکولاس که مهاجم بود، بیشتر بهخاطر دوران حضورش در سلتیک و آرسنال شناخته میشود. او ۲۰ بازی ملی برای اسکاتلند انجام داد که از جمله آنها حضور در جام جهانی فوتبال ۱۹۸۶ بود.
نیکولاس دوران حرفهای خود را در سلتیک آغاز کرد و تا سن ۲۱ سالگی، هیجانانگیزترین استعداد نوظهور فوتبال بریتانیا محسوب میشد. با توجه به علاقه چندین باشگاه انگلیسی به جذب او، در تابستان ۱۹۸۳ به آرسنال پیوست. او بیش از چهار سال در این تیم حضور داشت و در پیروزی آرسنال مقابل لیورپول در فینال جام اتحادیه در سال ۱۹۸۷، هر دو گل تیمش را به ثمر رساند. نیکولاس در اواخر همان سال جایگاه خود را در هایبری از دست داد و به اسکاتلند بازگشت تا به آبردین بپیوندد. او در دوران حضورش در پیتودری دو فینال جام را با پیروزی پشت سر گذاشت و سپس در سال ۱۹۹۰ بار دیگر به سلتیک پیوست. دومین دوره حضور او در پارکهد بهاندازه دوره نخست موفقیتآمیز نبود، اما پنج فصل در آنجا ماند و سپس برای یک فصل به کلاید رفت و پس از آن از فوتبال خداحافظی کرد.
او پس از بازنشستگی در رسانهها مشغول به کار شد و تا اوت ۲۰۲۰، آخرین فعالیتش حضور در برنامه «ساکر سَتِردِی» شبکه اسکای اسپورتس بود.
سلتیک
نیکولاس که در منطقه کاودنزد گلاسگو به دنیا آمد، در محله مریهیل این شهر، بهطور مشخص در مجتمع مسکونی ویندفورد، بزرگ شد؛ جایی که در دوران کودکی دوست و همسایه جیم دافی، فوتبالیست دیگر، بود. او دوران فوتبال خود را در تیم جوانان باشگاه سلتیک بویز کلاب آغاز کرد و سپس در سال ۱۹۷۹ با سلتیک قرارداد بست. او در ۱۷ سالگی و در تاریخ ۱۴ اوت ۱۹۷۹، نخستین بازی خود را برای تیم اصلی در دیداری از جام گلاسگو مقابل کویینز پارک انجام داد و گل دوم سلتیک را در پیروزی ۳-۱ به ثمر رساند. این بازیکن جوان، علاوه بر گلزنی، هوشیاری و اعتمادبهنفس خود را نیز به نمایش گذاشت. او در دور بعدی همان رقابتها، در ۲۲ اوت، دومین بازی خود را انجام داد و در پیروزی ۳-۰ مقابل کلاید، گل نخست را به ثمر رساند و پاس گل سوم سلتیک را برای بابی لنوکس فراهم کرد. نیکولاس در ادامه فصل دوباره به تیم ذخیره بازگشت و در آنجا بازی کرد. حضور بعدی او در تیم اصلی در ژوئیه ۱۹۸۰ و در دیداری از جام درایبرو مقابل ایر یونایتد بود. سلتیک در نمایشی ضعیف با نتیجه ۱-۰ شکست خورد، هرچند نیکولاس همچنان با بازی سریع و پرتحرک خود تأثیرگذار ظاهر شد.
نخستین حضور نیکولاس برای سلتیک در یک رقابت مهم، در ۱۶ اوت ۱۹۸۰ رقم خورد؛ زمانی که در نیمه دوم پیروزی ۳-۰ خارج از خانه سلتیک مقابل کیلمارنوک در لیگ، جایگزین فرانک مکگروی مصدوم شد. نیکولاس بهتدریج به بازیکنی ثابت در ترکیب سلتیک تبدیل شد و در ۳۰ اوت، نخستین گلهای خود را در یک رقابت مهم به ثمر رساند؛ او در پیروزی ۶-۱ مقابل استرلینگ آلبیون در جام اتحادیه اسکاتلند، دو بار گلزنی کرد. او در خط حمله در کنار فرانک مکگروی یا جورج مککلاسکی بازی میکرد و تا پایان دسامبر ۱۹۸۰، در ۲۳ مسابقه ۲۰ گل به ثمر رساند. او پس از آغاز سال جدید نیز به گلزنی منظم ادامه داد؛ از جمله در فوریه ۱۹۸۱ که در پیروزی ۳-۱ سلتیک مقابل رنجرز، پس از عقب افتادن تیمش، دو گل به ثمر رساند و به صدر جدول لیگ رسید. بیلی مکنیل، سرمربی تیم، از نیکولاس تمجید کرد و گفت: «این اتفاق فوقالعادهای برای یک بازیکن جوان است که در یکی از آن دیدارها \[دربی اولد فِرم\] دو گل به ثمر برساند.» او اضافه کرد: «دنیا در آینده خیلی بیشتر درباره چارلی \[نیکولاس\] خواهد شنید.» نیکولاس فصل را با مجموع ۲۸ گل به پایان رساند. آخرین گل او در پیروزی ۱-۰ مقابل رنجرز در ورزشگاه آیبروکس، در آوریل ۱۹۸۱ به ثمر رسید و سلتیک چند روز بعد، با پیروزی خارج از خانه مقابل داندی یونایتد، قهرمانی دسته برتر اسکاتلند را قطعی کرد. عملکرد نیکولاس باعث شد جایزه بهترین بازیکن جوان سال اتحادیه بازیکنان حرفهای اسکاتلند در سال ۱۹۸۱ را به دست آورد.
در فصل بعد، نیکولاس کمتر به میدان رفت، زیرا جایگاهش در ترکیب را به مککلاسکی واگذار کرده بود. بدتر از آن، او در ژانویه ۱۹۸۲ در یک دیدار دوستانه مقابل مورتون دچار شکستگی پا شد و ادامه فصل را از دست داد.
نیکولاس در اوت ۱۹۸۲ و همزمان با آغاز فصل ۱۹۸۲/۸۳ به ترکیب تیم بازگشت و در هر شش مسابقه مرحله گروهی جام اتحادیه اسکاتلند در فصل ۱۹۸۲/۸۳ بازی کرد. او در این رقابتها هفت گل به ثمر رساند و به سلتیک کمک کرد تا بهراحتی صعود کند؛ از جمله با ثبت چهار گل در پیروزی قاطع ۷-۱ مقابل دانفرملین. سلتیک و نیکولاس روند گلزنی خود را در رقابتهای لیگ نیز ادامه دادند و تا اواسط سپتامبر، شمار گلهای نیکولاس به ۱۶ رسید. سلتیک در سپتامبر ۱۹۸۲ و در دور نخست جام باشگاههای اروپا با آژاکس روبهرو شد. نیکولاس در بازی رفت که در پارکهد برگزار شد و با نتیجه ۲-۲ به پایان رسید، یک ضربه پنالتی را به گل تبدیل کرد. سلتیک بهعنوان تیمی کمشانس وارد بازی برگشت شد، اما گل فوقالعاده نیکولاس این تیم را در آمستردام پیش انداخت. در حرکتی که پل مکاستی و فرانک مکگروی نیز در آن نقش داشتند، نیکولاس توپ را از مکگروی دریافت کرد و وارد محوطه جریمه آژاکس شد. او از دو تکل مدافعان آژاکس گریخت و با ضربهای چپ و دقیق، توپ را از کنار پیِت اسخریفرس، دروازهبان حریف، عبور داد. آژاکس بعداً گلزنی کرد، اما گل پیروزیبخش جورج مککلاسکی در آخرین دقایق باعث شد سلتیک با برتری ۴-۳ در مجموع دو بازی صعود کند. نیکولاس بعدها درباره گل خود گفت: «این احتمالاً محبوبترین گل من در تمام دوران بود. بهترین بازی دورانم.»
در آن زمان، از نیکولاس بهعنوان برجستهترین بازیکن جوانی یاد میشد که از زمان کنی دالگلیش در اسکاتلند ظهور کرده بود. او کنترل توپ فوقالعاده و دید بازی بسیار خوبی داشت و با هر دو پا شوتهای قدرتمندی میزد. تنها ویژگیای که فاقد آن بود، سرعت انفجاری بود؛ هرچند سایر تواناییهایش این ضعف را جبران میکردند. همکاری او با فرانک مکگروی در خط حمله کمک کرد تا نیکولاس به بهترین گلزن اسکاتلند و یکی از برترین مهاجمان فوتبال بریتانیا تبدیل شود. در ۴ دسامبر ۱۹۸۲، او گل نخست سلتیک را در پیروزی ۲-۱ مقابل رنجرز در فینال جام اتحادیه اسکاتلند به ثمر رساند. پس از آغاز سال جدید، نیکولاس به مرکز گمانهزنیهای شدید رسانهای درباره انتقال احتمالیاش به انگلیس تبدیل شد؛ بهطوریکه خبرنگاران تلویزیون، رادیو و روزنامهها برای پوشش گلزنیهای او به شمال سفر میکردند. این ستاره سلتیک مرتباً در برنامه تلویزیونی ظهر شنبه «سِینت اَند گریوسی» حضور پیدا میکرد؛ برنامهای که گلهای تازه نیکولاس را به نمایش میگذاشت. با وجود گلزنیهای پربار او، ابهام درباره آیندهاش در سلتیک ظاهراً در اواخر فصل آرامش تیم را برهم زد و در نهایت، قهرمانی لیگ به داندی یونایتد رسید. در آخرین مسابقه لیگ فصل، نیکولاس دو ضربه پنالتی را به گل تبدیل کرد و به سلتیک کمک کرد تا پس از عقب افتادن ۲-۰ در نیمه نخست مقابل رنجرز، با نتیجه ۴-۲ پیروز شود. او در پایان بازی به پشت دروازه دوید و برای هواداران سلتیک دست تکان داد؛ حرکتی که به نظر میرسید خداحافظی او با آنها باشد.
او فصل را با ۴۸ گل به پایان رساند و هر دو جایزه بهترین بازیکن سال اتحادیه بازیکنان حرفهای اسکاتلند و بهترین بازیکن سال نویسندگان فوتبال اسکاتلند را به دست آورد. در هفتههای پس از پایان فصل، لیورپول، منچستریونایتد و آرسنال همگی بهشدت با جذب نیکولاس مرتبط شدند. کنی دالگلیش و گریم سونس، بازیکنان لیورپول که نیکولاس از حضور در اردوی تیم ملی اسکاتلند آنها را میشناخت، تلاشهای زیادی کردند تا او را برای پیوستن به آنفیلد متقاعد کنند. تاتنهام هاتسپر و اینتر میلان نیز به جذب این بازیکن سلتیک علاقهمند بودند.
آرسنال
تری نیل در ۲۲ ژوئن ۱۹۸۳، نیکولاس را با مبلغ ۷۵۰ هزار پوند (معادل ۲ میلیون و ۵۵۰ هزار پوند امروزی) به آرسنال آورد و او در آن زمان به دومین بازیکن گرانقیمت صادرشده از لیگ اسکاتلند تبدیل شد. نیکولاس که هنگام انتقال به آرسنال ۲۱ سال داشت، طبق گزارشها به پردرآمدترین فوتبالیست بریتانیا تبدیل شد و از او بهعنوان «هیجانانگیزترین بازیکنی که از زمان جورج بست در بریتانیا ظهور کرده است» یاد میشد. او نخستین بازی رسمی خود را برای آرسنال در دیدار افتتاحیه فصل لیگ، در ۲۷ اوت ۱۹۸۳ مقابل لوتون تاون در هایبری انجام داد. اگرچه گلزنی نکرد، عملکرد چشمگیری داشت و به تیمش کمک کرد با نتیجه ۲-۱ پیروز شود. ایان سنت جان، بازیکن سابق تیم ملی اسکاتلند، گفت نیکولاس نشان داده است که بازیکنی با «کلاس واقعی» است و «هر بار که توپ به او میرسید، موجی از هیجان به وجود میآمد». دو روز بعد، نیکولاس نخستین گلهای خود را برای باشگاه جدیدش در پیروزی ۲-۱ خارج از خانه مقابل ولوز به ثمر رساند.
بااینحال، او تا روز باکسینگ دی دوباره موفق به گلزنی نشد. تا آن زمان، آرسنال با افتی در فرم خود مواجه شده بود و در رده شانزدهم دسته اول قرار داشت؛ وضعیتی که در نهایت به اخراج تری نیل در ۱۶ دسامبر ۱۹۸۳ منجر شد. در دوره تعطیلات سال نو، نیکولاس بار دیگر به روند گلزنی بازگشت. او در روز باکسینگ دی، در پیروزی ۴-۲ مقابل رقیب شمال لندنی آرسنال، تاتنهام، دو گل به ثمر رساند و محبوب هواداران شد. نیکولاس روز بعد نیز در تساوی ۱-۱ مقابل بیرمنگام سیتی، از روی نقطه پنالتی گلزنی کرد؛ گلی که نخستین گل او در هایبری بود. آرسنال تحت هدایت سرمربی جدید، دان هاو، در نیمه دوم فصل پیشرفت کرد و در نهایت در جایگاه ششم قرار گرفت. فصل ۱۹۸۳/۸۴ بهترین فصل نیکولاس در آرسنال بود و او در مجموع ۱۱ بار در لیگ گلزنی کرد. به همین دلیل، جایزه بهترین بازیکن سال آرسنال در سال ۱۹۸۴ را به دست آورد.

سبک زندگی نیکولاس در پایتخت موضوع گمانهزنیهای فراوان روزنامههای عامهپسند بود و لقب «چارلی شامپاینی» را برای او به همراه داشت. در نوامبر ۱۹۸۴، زمانی که بازیکن آرسنال بود، پس از اعتراف به رانندگی با میزان الکل بیش از حد مجاز، برای دومین بار طی دو سال با محرومیت از رانندگی به دلیل رانندگی در حالت مستی مواجه شد.
بهدلیل نبود مهاجمی در آرسنال که از نظر سبک بازی شبیه فرانک مکگروی باشد و بتواند در کنار او بازی کند، نیکولاس در فصلهای بعد بهندرت توانست شمار گلهایش را به بیش از ۱۰ برساند. این وضعیت با آنکه اغلب درست پشت سر مهاجم اصلی بازی میکرد، دشوارتر نیز میشد. نیکولاس میتوانست مهارتهای چشمگیری به نمایش بگذارد، اما نداشتن ثبات، تأثیرگذاری او را محدود میکرد. با ورود جورج گراهام بهعنوان سرمربی جدید آرسنال در تابستان ۱۹۸۶، دیگر حضور نیکولاس در ترکیب تیم قطعی نبود. بااینحال، آرسنال در آوریل ۱۹۸۷ به فینال جام اتحادیه مقابل لیورپول رسید. ایان راش در دقیقه ۲۳ لیورپول را پیش انداخت، اما نیکولاس هفت دقیقه بعد، پس از یک آشفتگی در محوطه دروازه، بازی را به تساوی کشاند. در نیمه دوم، به نظر میرسید گری گیلسپی در محوطه جریمه روی او خطا کرده است، اما داور درخواست آرسنال برای اعلام پنالتی را نادیده گرفت. هفت دقیقه مانده به پایان بازی، نیکولاس سانتر پری گرووز را دریافت کرد و به سمت دروازه شوت زد. توپ پس از برخورد به رونی ویلان تغییر مسیر داد و با فریب دادن بروس گروبلار وارد دروازه شد. آرسنال بازی را با نتیجه ۲-۱ برد و با این دو گل در ومبلی، نیکولاس به قهرمان باشگاه تبدیل شد.

در سال ۱۹۸۷، شایعاتی درباره بازگشت نیکولاس به سلتیک مطرح شد، اما این انتقال انجام نگرفت. او چهار بازی پس از آغاز فصل ۱۹۸۷/۸۸ از ترکیب آرسنال کنار گذاشته شد و پری گرووز بهجای او در کنار آلن اسمیت، خرید جدید باشگاه، در خط حمله قرار گرفت. نیکولاس باقی دوران حضورش در هایبری را در تیم ذخیره سپری کرد.
نیکولاس در فهرست «۵۰ توپچی برتر تاریخ» باشگاه، در رتبه بیستوهشتم قرار گرفت. او در مجموع، طی ۱۸۴ بازی برای آرسنال، ۵۴ گل به ثمر رساند.
آبردین
نیکولاس در ژانویه ۱۹۸۸ با مبلغ ۴۰۰ هزار پوند (معادل ۱ میلیون و ۱۱۰ هزار پوند امروزی) به آبردین پیوست و اعلام کرد که میخواهد دوران حرفهای خود را دوباره به مسیر درست بازگرداند. پس از شروعی کند در پیتودری، با سه گل در ۱۶ بازی لیگ در فصل ۱۹۸۷/۸۸، او بار دیگر فرم خود را بازیافت و در فصل ۱۹۸۸/۸۹، ۱۶ گل در لیگ به ثمر رساند و در کنار مارک مکگی از سلتیک، بهطور مشترک عنوان بهترین گلزن لیگ را به دست آورد.
او در فصلی که مشخص شد آخرین فصل حضورش در این تیم است، یعنی فصل ۱۹۸۹/۹۰، به روند خوب خود ادامه داد و در اکتبر ۱۹۸۹، نخستین جام خود پس از بازگشت به اسکاتلند را کسب کرد؛ زمانی که آبردین در فینال جام اتحادیه اسکاتلند، رنجرز را با نتیجه ۲-۱ شکست داد. با ورود هانس گیلهاوس، مهاجم هلندی، در نوامبر ۱۹۸۹، این دو بلافاصله همکاری خوبی را در خط حمله شکل دادند. آنها به آبردین کمک کردند تا قهرمان جام حذفی اسکاتلند شود و هر دو در مه ۱۹۹۰، ضربات پنالتی خود را در پیروزی آبردین مقابل سلتیک در ضربات پنالتی به گل تبدیل کردند. نیکولاس در مجموع طی دو سال و نیم حضورش در تیم دانز، ۱۰۴ بازی انجام داد و ۳۶ گل به ثمر رساند.
نیکولاس در گفتوگویی برای مجله «رد مچدی» آبردین، هنگام مرور دوران حضورش در این باشگاه گفت: «حالا که به گذشته نگاه میکنم، میدانم که هرگز نباید در آن زمان آبردین را ترک میکردم.»
بازگشت به سلتیک
نیکولاس در تابستان ۱۹۹۰ به سلتیک بازگشت. در فصل بازگشتش به پارکهد، در مجموع ۱۴ بازی انجام داد و شش گل در لیگ به ثمر رساند. ورود لیام بردی، سرمربی جدید سلتیک، در سال ۱۹۹۱ باعث بهبود شرایط نیکولاس شد و او در فصل ۱۹۹۱/۹۲، ۲۱ گل در لیگ به ثمر رساند. در مارس ۱۹۹۲، او طی دو هفته متوالی دو گل فوقالعاده به ثمر رساند. در ۲۱ مارس، در پیروزی ۲-۰ مقابل رنجرز در ورزشگاه آیبروکس، گل نخست را به ثمر رساند؛ او توپ بلندی را که از روی ضربه ایستگاهی کریس موریس ارسال شده بود دریافت کرد و با یک ضربه والی قدرتمند، توپ را از کنار اندی گورام، دروازهبان حریف، به درون دروازه فرستاد. یک هفته بعد، در ۲۸ مارس، او در فاصله ۲۵ یاردی دروازه، از مقابل خط دفاعی داندی یونایتد عبور کرد و ناگهان توپ را از بالای سر آلن مین، دروازهبان غافلگیرشده حریف، عبور داد. با وجود گلزنیهای نیکولاس، سلتیک بار دیگر نتوانست هیچ جامی کسب کند. او در میانه فصل ۱۹۹۲/۹۳، پس از خرید فرانک مکآونی از ترکیب تیم کنار گذاشته شد، اما فصل بعد، با کاهش اعتماد به مکآونی، جایگاه خود را دوباره به دست آورد.
نیکولاس در مه ۱۹۹۴ از سوی لو ماکاری، سرمربی تیم، آزاد اعلام شد؛ اما پس از اخراج ماکاری یک ماه بعد، تامی برنز، سرمربی جدید، بار دیگر با نیکولاس قرارداد بست. بااینحال، او در فصل ۱۹۹۴/۹۵ تنها در ۱۲ مسابقه از مجموع ۳۶ بازی لیگ به میدان رفت و نتوانست حتی یک گل به ثمر برساند. او از فهرست تیم برای فینال جام حذفی اسکاتلند در سال ۱۹۹۵ مقابل ایردری کنار گذاشته شد و سلتیک بار دیگر او را آزاد کرد؛ بنابراین، برای آخرین بار از این باشگاه جدا شد. نیکولاس در پنج سال حضور دوبارهاش در سلتیک، ۱۱۴ بازی در لیگ انجام داد و ۳۷ گل به ثمر رساند.
کلاید
نیکولاس در ژوئیه ۱۹۹۵ با انتقال آزاد به کلاید پیوست. او یک فصل در این تیم حضور داشت و پیش از بازنشستگی بهعنوان بازیکن، در ۳۱ بازی لیگ پنج بار گلزنی کرد.
دوران ملی
نیکولاس نخستین بازی ملی خود را در سطح بزرگسالان برای اسکاتلند، در ۳۰ مارس ۱۹۸۳ و در اواخر نخستین دوره حضورش در سلتیک انجام داد. او در تساوی ۲-۲ مقابل سوئیس در همپدن پارک گلزنی کرد. نیکولاس در فهرست بازیکنان اسکاتلند برای جام جهانی ۱۹۸۶ قرار داشت و در دیدارهای مرحله گروهی مقابل دانمارک و اروگوئه به میدان رفت. او آخرین بازی از مجموع ۲۰ بازی ملی خود برای اسکاتلند را در ۲۶ آوریل ۱۹۸۹، در پیروزی ۲-۱ مقابل قبرس در همپدن پارک انجام داد. آخرین گل از مجموع پنج گل ملی او، در ۱۷ اکتبر ۱۹۸۴ و در پیروزی ۳-۰ مقابل ایسلند در همپدن پارک، در مراحل ابتدایی رقابتهای مقدماتی جام جهانی به ثمر رسیده بود.
افتخارات
سلتیک
دسته برتر اسکاتلند: ۱۹۸۰/۸۱، ۱۹۸۱/۸۲
جام اتحادیه اسکاتلند: ۱۹۸۲/۸۳
آرسنال
جام اتحادیه: ۱۹۸۶/۸۷
آبردین
جام حذفی اسکاتلند: ۱۹۸۹/۹۰
جام اتحادیه اسکاتلند: ۱۹۸۹/۹۰
افتخارات فردی
بهترین بازیکن سال اتحادیه بازیکنان حرفهای اسکاتلند: ۱۹۸۳
بهترین بازیکن سال نویسندگان فوتبال اسکاتلند: ۱۹۸۳
بهترین بازیکن جوان سال اتحادیه بازیکنان حرفهای اسکاتلند: ۱۹۸۱
بهترین بازیکن فصل آرسنال: ۱۹۸۳/۸۴
کفش طلای دسته برتر اسکاتلند: ۱۹۸۲/۸۳، ۱۹۸۸/۸۹ (بهصورت مشترک)
جایزه شوت طلایی دیلی رکورد: ۱۹۸۲/۸۳
کفش طلای اروپا: رتبه سوم (۱۹۸۳)
تالار مشاهیر فوتبال اسکاتلند: ۲۰۱۴
دوران حرفهای پس از بازنشستگی
نیکولاس پیشتر بهعنوان کارشناس در برنامه «ساکر سَتِردِی» شبکه اسکای اسپورتس نیوز و همچنین پوشش مسابقات فوتبال اسکاتلند در شبکه اسکای اسپورتس فعالیت میکرد. او همچنین بهصورت پارهوقت برای روزنامهها ستون مینویسد. در آوریل ۲۰۱۰، نیکولاس از درموت دزموند، سهامدار عمده سلتیک، انتقاد کرد. او دزموند و اعضای هیئتمدیره را متهم کرد که مسئولیت ضعیفترین ترکیب سلتیک در تمام دوران زندگی او را بر عهده داشتهاند. نیکولاس از نحوه مدیریت باشگاه توسط دزموند انتقاد کرد و او را متهم ساخت که با باشگاه گلاسگویی مانند «یک اسباببازی» رفتار میکند و سرمایهگذاری مناسبی برای تقویت بازیکنان تیم انجام نمیدهد.
