انتقال ازری کونسا به آرسنال: هیولای نبردهای یک‌به‌یک و بازیکنی همیشه آماده

اگر تنها یک منطقه در ترکیب آرسنال وجود داشت که به نظر نمی‌رسید در تابستان امسال نیازی به تقویت داشته باشد، خط دفاعی بود.

شاگردان میکل آرتتا فصل گذشته در حالی قهرمان لیگ برتر شدند که تنها ۲۷ گل دریافت کردند؛ یعنی حداقل ۸ گل کمتر از هر تیم دیگری. آن‌ها در لحظات تحت فشار کاملاً رسوخ‌ناپذیر نشان می‌دادند؛ ثبت ۴ کلین‌شیت پیاپی در اواخر آوریل و مه همان عاملی بود که در نهایت جام قهرمانی را برایشان تضمین کرد.

با حضور گابریل ماگالایش و ویلیام سالیبا، آرسنال برترین زوج دفاع میانی فوتبال جهان را در اختیار دارد و جانشینان چندپسته‌ای مانند ریکاردو کالافیوری، بن وایت، ژورین تیمبر و پیرو هینکاپیه نیز در دسترس هستند تا علاوه بر پوشش مرکز، در صورت حضور سالیبا و گابریل، در پست مدافع کناری بازی کنند. بنابراین خرید یک مدافع میانی دیگر در اولویت نبود؛ به‌ویژه آنکه خط حمله هنوز از عمق کیفیت مشابهی برخوردار نیست.

اما مصدومیت‌ها معادلات را تغییر داد. سالیبا به دلیل مصدومیت کمر که از جام جهانی همراهش بود، برای مدتی طولانی از میدان‌ها دور است و تیمبر نیز از مصدومیت کشاله ران رنج می‌برد (اگرچه مصدومیت او به مراتب سبک‌تر از سالیباست).

همین امر باعث شد آرسنال دست به کار شود. توافقی با مبلغی بیش از ۵۰ میلیون پوند برای جذب ازری کونسا، مدافع استون ویلا و تیم ملی انگلستان صورت گرفت؛ مدافعی که از قضا توانایی بازی در پست مدافع راست را هم دارد.

این چندپسته‌بودن قطعاً در تصمیم‌گیری برای پرداخت چنین مبلغ سنگینی نقش داشته است، اما نگرانی‌هایی نزد هواداران وجود دارد که شاید مصدومیت سالیبا جدی‌تر از حد تصور باشد. گمانه‌زنی‌ها بر این است که آرسنال نسبت به بازگشت سریع سالیبا خوش‌بین نیست و ۵۰ میلیون پوند را بهایی منطقی برای آرامش خاطر در خط دفاعی دانسته است.

اما آن‌ها این هزینه را برای هر بازیکنی انجام نمی‌دادند. کونسا در ۲۸ سالگی در اوج دوران حرفه‌ای خود قرار دارد و طی چند سال اخیر یکی از بهترین مدافعان لیگ برتر بوده است. او در جام جهانی ۲۰۲۶ در ۷ بازی از ۸ مسابقه انگلستان تا مرحله نیمه‌نهایی در ترکیب اصلی حضور داشت.

مهم‌تر از همه، و طبق معیار همیشگی آرتتا برای خریدهای دفاعی، او یک مدافع فوق‌العاده در نبردهای فردی است که به ندرت دریبل می‌خورد. در ۲۳۱ بازی لیگ برتری، بازیکنان حریف تنها ۳۷ بار موفق به عبور از او شده‌اند (میانگین ۰.۱۷ بار در هر ۹۰ دقیقه).

در همین مدت، تنها بازیکنی که حداقل ۱۰۰ بازی انجام داده و آمار بهتری ثبت کرده، ارلینگ هالند مهاجم منچستر سیتی (۰.۱۳) است که اصولاً دریبل خوردن او به دلیل موقعیت بازی‌اش اهمیت چندانی ندارد. تصادفی نیست که سالیبا (۰.۲) و گابریل (۰.۲۳) نیز در میان ۱۰ نفر برتر این آمار قرار دارند.

با این حال، آمار دریبل خوردن می‌تواند کمی گمراه‌کننده باشد زیرا خطاهایی را که مدافع برای جلوگیری از عبور حریف مرتکب می‌شود محاسبه نمی‌کند. برای ارزیابی دقیق‌تر توانایی دفاعی در موقعیت‌های یک‌به‌یک، می‌توان از معیاری به نام تکل‌های واقعی (True Tackling) استفاده کرد. این معیار مجموع تکل‌های موفق، چالش‌های از دست‌رفته و خطاهای حین تکل را محاسبه می‌کند.

از زمان انضمام کونسا به ویلا در ژوئیه ۲۰۱۹، در میان تمام بازیکنانی که حداقل ۱۰۰ بازی در لیگ برتر انجام داده‌اند، تنها اتان پیناک مدافع برنتفورد (۷۵.۷٪) نرخ موفقیت تکل واقعی بهتری نسبت به کونسا (۷۴.۸٪) ثبت کرده است. به عبارت دیگر، کونسا در کل دوران حضورش در لیگ برتر، از هر ۴ تکلی که زده، ۳ بار توپ را کاملاً از حریف ربوده است. جالب اینکه سالیبا با ۷۳.۸٪ در رتبه چهارم این فهرست قرار دارد؛ کیفیتی که آرتتا ارزش فوق‌العاده‌ای برای آن قائل است.

ویژگی کلیدی دیگری که برای آرتتا در جذب هر بازیکنی اهمیت حیاتی دارد، دوام فیزیکی و حضور همیشگی در دسترس تیم است؛ فاکتوری که کونسا تمام شرایط آن را دارد.

در طول هفت فصل حضورش در استون ویلا، تنها هفت بازیکن تعداد بازی‌های بیشتری در لیگ برتر نسبت به او ثبت کرده‌اند (۲۳۱ بازی). او در ۶ فصل از این ۷ فصل، حداقل در ۹۰ درصد از لیست‌های روز بازی ویلا حضور داشته و پایین‌ترین آمارش به فصل ۲۰۲۱/۲۲ با ۸۳ درصد بازمی‌گردد که آن هم نه به دلیل مصدومیت، بلکه به علت دریافت ۲ کارت قرمز و محرومیت بود. او در چهار فصل بعد از آن تنها دو بار اخراج شد.

کونسا روی توپ نیز بسیار مطمئن عمل می‌کند، هرچند آمار دقت پاس ۹۵.۵ درصدی او به عنوان برترین آمار لیگ برتر در فصل ۲۰۲۵/۲۶ (بین بازیکنان با بیش از ۱۰۰ دقیقه بازی) در نگاه اول فوق‌العاده به نظر می‌رسد، اما بررسی دقیق‌تر ابعاد دیگری را روشن می‌کند. همین موضوع در مورد آمار ۹۳.۸ درصدی دقت پاس‌های او زیر فشار حریف نیز صدق می‌کند.

طبق مدل داده‌پردازی Opta Vision و معیار پاس‌های متوقع (xP)، کونسا بیشترین درصد «پاس‌های آسان (۹۱.۷٪) را در میان بازیکنان لیگ برتر ثبت کرده است (پاس‌هایی که شانس ارسال موفق آن‌ها حداقل ۸۰٪ است).

به بیان دیگر، کونسا تقریباً همیشه پاس‌های کم‌ریسک ارسال می‌کند. او اگرچه در رده هفتم بیشترین پاس‌های موفق لیگ برتر در فصل ۲۰۲۵/۲۶ قرار گرفت، اما در آمار پاس‌های خط‌شکن (Line-breaking) با ۱۹۲ پاس در رتبه ۵۲ جای گرفت که نشان می‌دهد به ندرت ریسک باز کردن خطوط حریف را به جان می‌خرد.

با این حال، وظیفه اصلی او بازسازی بازی از عقب نیست و شرایط مشابهی درباره سالیبا در آرسنال وجود دارد. مدافع فرانسوی فصل گذشته با ۸۸.۱ درصد پاس آسان در رتبه ششم لیگ قرار داشت و در آمار پاس‌های خط‌شکن (۲۰۱ پاس) تنها اندکی بالاتر از کونسا بود. نقش کونسا روی توپ در آرسنال همانند ویلا خواهد بود: حفظ مالکیت توپ، سپردن آن به بازیسازان هجوم‌الملک و پیروزی در نبردهای تن‌به‌تن.

هر بازیکنی که به آرسنال می‌پیوندد، عملکردش در ضربات ایستگاهی زیر ذره‌بین قرار می‌گیرد. کونسا با ضربه سر تماشایی‌اش برابر فرانسه در بازی رده‌بندی جام جهانی امسال نشان داد که می‌تواند سلاح موثری در کرنرهای هجومی باشد.

با این حال، این بخش نقطه قوت اصلی او محسوب نمی‌شود. او در ۳۴ بازی فصل گذشته لیگ برتر گلی به ثمر نرساند و تنها ۱۱ شوت زد. در فاز دفاعی نیز او در طول کل فصل تنها ۳ بار موفق به دفع ضربات کرنر حریف در ضربه اول شد.

اما این بدان معنا نیست که او توانایی ارتقا در ساختار ضربات ایستگاهی آرسنال را ندارد. جنبه‌های مثبت متعدد بازی او، وی را به جانشینی شایسته برای سالیبا و خریدی کاملاً هوشمندانه تبدیل می‌کند.

از زاویه دید کونسا، این انتقال پس از قهرمانی در لیگ اروپا با ویلا، شانس جنگیدن برای جام‌های بیشتر در تمام جبهه‌ها را برای او تضمین می‌کند. اگرچه او می‌داند با بازگشت سالیبا (و حتی رقابت با کریستین موسکرا) برای حفظ جایگاه فیکس خود چالش سختی خواهد داشت و شاید مجبور شود مدتی را در پست غیرتخصصی مدافع راست سپری کند؛ بهایی کوچک برای حضور در یکی از مدعیان اصلی فوتبال اروپا.