درحالی که ماموریت آرتتا عملکرد بیعیب و نقص در نقل و انتقالات، و رساندن آرسنال به یک سطح جدید است، شناخت روندی که تیم تاکنون طی کرده است از اهمیت ویژهای برخوردار است.
آرتتا در آستانه پایان فصل گذشته، درحالیکه بهشکل شگفتآوری نایب قهرمان لیگ شده و نسبت به فصل قبلش سه رتبه بالاتر و پانزده امتیاز بیشتر کسب کرده بود، گفت: «ما یک پی مستحکم و هسته مرکزی تیم را ساختهایم. کیفیت، جوانی و اشتیاق مناسبی در ترکیب وجود دارد و انسانهای خوب، با تجربه مناسب و قدرت رهبری بالا در کنار تیم حضور دارند.
«ما باید به روند روبهجلوی خود ادامه دهیم، چرا که خواستهها، انتظارات و چالشها در فصل آینده بیشتر هم خواهند شد. نباید حواسمان پرت موقعیت کنونیمان شود و باید درمورد اینکه چگونه به اهداف خود در فصل آینده دست پیدا کنیم شفاف باشیم.»
در هر چهار فصل حضور آرتتا در آرسنال، مضامین مختلفی در راستای ساختن یک هسته مرکزی برای تیم مطرح شدند. بهتازگی، این کیفیت و اشتیاق در قالب استراتژی فوتبالی تیم و طولیتر شدن بازی آرسنال نمود پیدا کرده است، و تمدید قرارداد چند تن از بازیکنان نمادی از سمت و سوی حرکت این تیم جوان را نشانمان میدهد.
درکنار آن مضامین، گرانيت ژاکا نیز یکی از واضحترین نمودهای تجربه و رهبری در ترکیب آرسنال بوده است.
این بازیکن سی ساله فصل گذشته نگاههای بسیاری را بهخود معطوف کرد، خصوصا با ٩ گلی که بهثمر رساند، که رکورد جدیدی برای دوران حرفهای او محسوب میشد. هرچند عملکرد او صرفا محدود به این فصل نبود و او بازیکن مورد اعتماد تمام مربیان خود در آرسنال بوده است. ژاکا در ٩۶ درصد (٢١۶ از ٢٢۵) از بازیهای لیگ برتر خود زیر نظر آرتتا، اونای امری، آرسن ونگر، و همچنین مربی موقت تیم یعنی فردی لیونبرگ، از ابتدا در ترکیب آرسنال قرار گرفته است. اما دلیل این مسئله چیست؟
آرتتا پساز بازی خارج از خانه فصل پیش در مقابل آکسفوردیونایتد درمورد ژاکا گفت: «او حضور لازمی که میخواهیم را در زمین به ما میدهد.»
در آن بازی، که در مرحله سوم جام حذفی مقابل یک تیم دسته یکی برگزار میشد، مثلث محمد الننی، فابیو ویرا و آلبرت سمبی لوکونگا توانایی کنترل میانه میدان را نداشتند. ژاکا بعد از گذشت یک ساعت از بازی در کنار زینچنکو وارد زمین شد، و آرسنال بهسرعت تبدیل به یک تیم دیگر شده و طی چند دقیقه توانست بازی بدون گل را به نتیجه ٣-٠ تغییر دهد.
کاپيتان تیم ملی سوئیس در آن شب رفتار خارقالعادهای انجام نداد، اما تمام وظایف خود را به درستی انجام داد. او در زمان از دست دادن مالکیت توپ با شدت بازیکن حریف را پرس میکرد و برای افزایش گزینه پاس همتیمیهایش، در فضاهای مناسب جایگیری میکرد. او با حضور در جنبههای گوناگونی از بازی، موجب میشد بازیکنان اطرافش عملکرد بهتری داشته باشند.
درمورد مهارتهایی که آنقدر ملموس و قابل اندازهگیری نیستند، تاثیر ژاکا در بازیهای پشت درهای بسته در دوران پاندمی کووید ١٩ بیشتر مشخص شد. تابستان گذشته، او درمورد قدرت رهبریاش اظهار کرد که نیازی به بازوبند کاپیتانی ندارد.
در فصلهای گذشته هرگاه ژاکا در ترکیب نبوده، عدم حضور او در زمین کاملا حس شده است.
شرایطی مانند بازی مقابل بورنموث و ساوتهمپتون که فابیو ویرا جای ژاکا در ترکیب قرار گرفت و دروازه آرسنال همان ابتدای بازی باز شد، وجهه خوبی برای این بازیکن پرتغالی بههمراه نداشت. اسمیت رو نیز در مقطع کوتاهی که در ترکیب قرار گرفت بهعنوان هافبک پست هشت متمایل به راست بازی کرد و جای ژاکا را پر نکرده بود. این بازیکن سوئیسی تنها بازیکن فصل گذشته بود که آرتتا برای آن پست به او اعتماد داشت.
دکلن رایس نیز همان بازیکنی است که میتواند حضور مناسبی در میانه زمین آرسنال بهوجود آورد. ورای کیفیت فوتبالی بالای این ملیپوش انگلیسی، یکی از عواملی که آرسنال مدتهای طولانی بهدنبال جذب اوست، مهارتهای پنهان این بازیکن است.
این بازیکن ٢۴ ساله از مه ٢٠١٧ که اولین بار برای وستهم به میدان رفت، ٢۴۵ بار برای چکشها بازی کرده، و در ١٩٠ از ٢٠۴ بازی در ترکیب تیمش از ابتدا به میدان رفته (یعنی ٩٣ درصد مواقع) و در قهرمانی لیگ کنفرانس فصل گذشته، کاپیتان تیمش بوده است. درکنار این، رایس در تمام بازیهای تیمملی انگلیس در یورو و جامجهانی قبلی در ترکیب اصلی سهشیرها حاضر بوده است.
درطول تمام این تجربهها، شخصیت درخشان رایس در زمین بهخوبی شکل گرفته، و حالا در ٢۴ سالگی، میتواند مانند الکساندر زینچنکو، از هردو جنبه فوتبالی و روانی آرسنال را به سطح جدیدی ارتقا دهد. این یکی از دلایلی است که عملکرد بیعیب و نقص در نقل و انتقالات این تابستان از اهمیت ویژهای برخوردار بوده، تا در طول پیشنهادی که به وستهم ارائه میکنند هیچ زمانی را از دست ندهند.
جایگزین کردن بازیکنی که حضورش در زمین بسیار فراتر از عملکرد فنی باشد، اصلا کار آسانی نیست، و دلیل متوقف شدن مذاکرات انتقال ژاکا این است که آرسنال حاضر نیست پیش از جذب جانشینی مناسب، او را از دست بدهد.
پیش از این هم با چنین شرایطی مواجه شدهایم. دو سال پیش، آاث رم علاقهمند به جذب ژاکا بود، اما نتوانست انتظار آرسنال را برآورده کند و ژاکا با امضای قرارداد جدیدی تا ٢٠٢۴ در شمال لندن ماندگار شد. واکنش اغلب هواداران به خبر تمدید قرارداد او آنچنان مثبت نبود، اما درون باشگاه کاملا مشخص بود که ژاکا در پروژه آرتتا نقش مهمی خواهد داشت.
اگر آرسنال بتواند رایس را در این تابستان به ترکیب خود اضافه کند، تاثیر بهسزایی بر وضعیت ژاکا خواهد گذاشت و مذاکره برای انتقال او به لورکوزن تسریع خواهد شد. رایس وزنه سنگینی در ترکیب آرسنال خواهد بود و میتواند ظرفیتهای جدیدی به خط میانی تیم اضافه کند. آمار حمل توپ او در فضل گذشته چشمگیر بوده است و همانطور که در جدول زیر مشاهده میکنید، تنها سه بازیکن در فصل گذشته لیگ برتر بیشتر از او حمل توپ داشتهاند.
برای ژاکا، احتمالا زمان مناسبی برای انتقال به تیم دیگری باشد، اما از زاویه آرسنال هم، اگر اتفاق دو فصل گذشته با رم تکرار شود و ژاکا در آرسنال ماندگار شود، بدترین اتفاق دنیا رخ نمیدهد. حالا که آرسنال بعد از مدتها قرار است در لیگ قهرمانان اروپا حاضر بوده و تمام بازیهایی که آرسنال در تمام جامها انجام خواهد داد رقابتی خواهند بود، ترکیب تیم با حضور ژاکا یا بدون او، باید عمق بیشتری پیدا کند.
داشتن یک خط میانی باکیفیت از بنیانهای مهم پیشرفت آرسنال در هجده ماه گذشته محسوب میشود، اما آرتتا بهطور مشخصی بهدنبال ارتقای خط میانی تیمش است.
هیچ ایرادی در تقویت خط میانی تیم وجود ندارد، اما از دست دادن ژاکا و تاثیرگذاری او در میدان، ریسک بزرگی برای فصل آینده محسوب میشود.
